افغانستان و دونالد ترامپ

مایکل مک ینلی سفیر ایالات متحده امریکا در افغانستان امروز در یک کنفرانس مطبوعاتی گفت که با پیروزی دونالد ترامپ در انتخابات امریکا، رابطه و همکاری امریکا با افغانستان تغیر نخواهد کرد. واکنش سفیر امریکا به شایعاتی است مبنی برینکه عدم تمرکز دو نامزد ریاست جمهوری به مسایل افغانستان در مبارزات انتخاباتی به معنای فراموشی افغانستان نیست. از طرف دیگر، اشرف غنی نیز ابراز امید واری کرده است که انتخاب ترامپ به بهبودی روابط دو کشور منجر شود.

دونالد ترامپ، شخصیتی که به ابراز نظریات ماجراجویانه شهرت یافته است، در اولین سخنانش بعد از اعلان رسمی انتخابات چهره متفاوت، لحن ملایم و دوستانه نشان داد و حتی از رقیب انتخاباتی خویش تشکر کرد. ناظرین این تفاوت شخصیت دونالد را برآن تعبیر کرده اند که ممکن است ترامپ رئیس جمهور متفاوت از ترامپ کمپاین کننده باشد.

هرچند ظاهرا بیشترین توجه ترامپ بر ارتقای اقتصاد امریکا متمرکز است، و این امر احتمالا ایجاب میکند که مصارف بیرونی امریکا منجمله افغانستان را کاهش دهد، اما از طرف دیگر؛ ترامپ منحیث یک بیزنسمن، میخواهد ارتباط امریکا با روسیه و چین را بر اساس منافع دوجانبه تجارتی تعریف و حفظ میکند، جهت مبارزه با داعش و القاعده و جلوگیری از بلندپروازی های ایران و پاکستان گام های عملی میبردارد. درین میان، افغانستان میتواند از فرصتهای که بوجود میاید استفاده نماید.

نیروهای امریکایی در افغانستان

تحلیل گران ابراز نظر کرده بودند که که چنانچه ترامپ در انتخابات ریاست‌جمهوری امریکا پیروز شود، استراتژی امریکا در قبال افغانستان تغییر چشمگیر خواهد کرد. تجزیه و تحلیل بیانیه‌های ترامپ، نشان‌دهنده این است که ریاست‌جمهوری ترامپ سبب ایجاد تنش در روابط ایالات متحده امریکا و افغانستان به‌عنوان دوستان استراتژیک، خواهد شد و پاکستان را به کشور دشمن بدل می‌کند. از سوی دیگر در صورت خروج سربازان امریکایی، ارتش افغانستان نیز به‌شکل آماده‌ نشده باقی خواهد ماند.

برخی نیز ابراز عقیده کردند که سیاست‌های ترامپ به‌گونه واضح در مغایرت با سیاست‌های دولت اوباما قرار دارد، زیرا سیاست‌های دولت اوباما در افغانستان بیشتر روی ملت‌سازی و تقویت نهاد سیاسی متمرکز بود.

دونالد ترامپ قبلا  بطور مکرر در مورد اینکه ایالات متحده امریکا حضور نظامی درازمدت در افغانستان داشته باشد، متردد بوده و مخالف تلاش‌های امریکا برای ملت‌سازی در افغانستان بود. در ماه جنوری سال ۲۰۱۳ ترامپ در تویت خود، خواستار خروج سربازان امریکایی از افغانستان شد و از اتلاف میلیارد‌ها دالر ابراز تاسف کرد که می‌توانست برای «بازسازی امریکا» استفاده شود.

اما دونالد ترامپ سپس این موقف را تغیر داد. در کمپاین های انتخاباتی مکررا گفت که اگر به حیث رئیس جمهور امریکا  انتخاب گردد قوای امریکا را در افغانستان به خاطر حفاظت از زراد خانه اتومی پاکستان حفظ خواهد کرد.

در آن زمان رسانه های پاکستان نقل کردند که دونالد ترامپ برای سربازان امریکایی گفته بود که آنها برای یک مدتی در افغانستان باقی خواهند ماند، برای حفاظت از سلاحهای اتمی پاکستان.

دونالد ترامپ در پاسخ به این سوال که چگونه زراد خانه اتمی پاکستان حضور نظامی قوای امریکا در افغانستان  را ضروری میسازد، گفت که سلاح اتمی بازی را تغییر داده است.

برخی محللین برین عقیده هستند که احتمال دست‌یافتن اسلام گرایان به سلاح های اتمی پاکستان سبب نگرانی امریکا شده است. از همین لحاظ ترامپ خواستار همکاری‌های امنیتی افغانستان و هند و نیز حفظ عساکر امریکا در افغانستان شده است. این پالیسی تنش‌ها میان امریکا و پاکستان را نیز افزایش خواهد داد.

حمایت امریکا از تلاش‌های همکاری افغانستان و هند، سبب این خواهد شد تا پاکستان در صدد تحکیم روابط همکاری با چین شده و همکاری‌های امنیتی با روسیه را شدت ببخشد. چنان‌که بسیاری از پاکستانی‌ها از این نظریه که پاکستان بدون نظارت امریکا نمی‌تواند از تسلیحات اتومی‌ا‌ش نگهداری کند خشمگین‌اند، بنا در صورت انتخاب‌شدن ترامپ به‌عنوان رییس‌جمهور، احساسات ضد امریکایی امکان دارد در پاکستان افزایش یابد.

از طرف دیگر، پیوند دادن افغانستان با تروریسم از سوی ترامپ می‌تواند روی روابط افغانستان و واشنگتن اثر بگذارد و باعث تیر‌‌گی در روابط میان دو کشور شود، هم‌چنان سبب کاهش حمایت‌های نظامی افغانستان در جنگ بر ضد تروریسم نیز شود.

از سوی دیگر، ترامپ براین عقیده است که حضور نظامی امریکا در افغانستان شیوه موثر برای زیر نظارت داشتن توانایی‌های اتمی پاکستان است.

ترامپ استدلال کرده است که امریکا نیاز دارد تا سربازانش را در افغانستان نگه‌دارد تا از تبدیل‌شدن افغانستان به یک دولت ناکام جلوگیری شود. به عقیده ترامپ، امنیت افغانستان بستگی به میزان حضور سربازان امریکایی دارد. دولت اوباما همواره تاکید کرده که سربازان امریکایی در افغانستان در حال حاضر نقش حمایتی و کمک به سربازان امنیتی افغانستان در جنگ برضد تروریسم را دارند.

ترامپ هنوز مشخصا در مورد این‌که چگونه طالبان را مغلوب خواهد کرد، جزییات ارایه نکرده است. هرچند، شعارهای او دروازه را برای حضور درازمدت نظامی امریکا در افغانستان باز گذاشته است. این موضع‌گیری، حمایت گسترده‌ای را در میان جمهوری‌خواهان در پی داشته است.

اگرچه تعهدات تازه ترامپ بیانگر تعهد وی نسبت به برقراری ثبات در افغانستان و مقابله بر ضد طالبان تاکید دارد. ترامپ در سال ۲۰۱۴ سیاست اوباما در مقابل رییس‌جمهور قبلی افغانستان حامد کرزی را نقد کرده و گفته بود که او اوباما را هم‌چون یک «کودک» تهدید می کند.

برای زیر فشار قراردادن مقام‌های افغان در جلوگیری کردن از سو‌استفاده کمک‌های مالی امریکا، ترامپ می‌تواند، به قطع کمک به افغانستان تهدید کند، چنان‌که اغلبا کمک‌های این کشور در افغانستان حیف‌ومیل شده است. این استراتژی، مملو از خطر خواهد بود.

در صورت کاهش پیدا کردن تاثیر واشنگتن در افغانستان‌، روابط میان غنی و ترامپ نیز تیره خواهد شد. بنا سربازان امریکایی در جنگ بر ضد تروریسم کم‌ترین حمایت ارتش افغانستان را با خود خواهند داشت. اگرچه، همکاری نیروهای امنیتی افغانستان با ارتش امریکا در جنگ بر ضد تروریسم حیاتی است، طالبان نیز می‌توانند با استفاده از تنش‌های به‌وجود آمده میان کابل و واشنگتن بار دیگر اقدام به بازپس‌گیری مناطق از دست رفته‌شان بکنند. ترامپ برای جنگ بر ضد تروریسم و طالبان باید اعتماد سربازان ارتش افغانستان را به‌دست آورد.

از طرف دیگر، ترامپ بصورت تکراری از نقش ایران در خاور میانه ابراز نگرانی کرده و تهدید کرده است که تفاهمنامه “برجام” میان امریکا و ایران را باطل خواهد کرد. ناظران میگویند فشار امریکا بر ایران ممکن است سبب کاهش تنش در خاور میانه و افغانستان شود. ایران بگونه پنهانی از طالبان حمایت میکند چنانچه اختر منصور رهبر فقید طالبان در هنگام بازگشت از ایران توسط امریکا مورد موشک قرار گرفت و کشته شد. دست برداشتن ایران از حمایت بشار اسد، ملیشه های شیعه در عراق، یمن و سوریه سبب کاهش تنشها شده و نیز از قدرت مانور نظامی طالبان در برابر حکومت افغانستان کاسته خواهد شد.

 

تهیه توسط داکتر محمد خالد

 

ارسال دیدگاه